Mijn vader is geboren in de Achterhoek, in Neede welteverstaan. Een dorp met 9,5 duizend inwoners gelegen in Berkelland tussen Deventer en Enschede. Je zou dus kunnen zeggen een tukker, maar dan heb je het helemaal mis. Tukkers komen uit Twente. Het luistert nauw daar in het oosten. Vol ongeschreven en geschreven regels over hoe het hoort. Om 12 uur kom je op de koffie, als je langs loopt dan zwaai je even, en met Pasen eet je eieren, heel veel eieren.

Mijn vader heeft zijn accent achtergelaten in het begin van zijn docenten carrière, dus heb ik dit ook nooit meegekregen. Althans, niet thuis. Wel bij mijn oma. Mijn oma is zesennegentig, dat is wat het boerenland en een eigenwijze geest met je doet. Mijn oma praat Needs, en hoewel je aan mij alleen af en toe een zachte g kan horen ontsnappen, versta ik haar prima. Jarenlange gewenning. Nou ben ik zelf een liefhebber van taal, en over de jaren heen heeft mijn oma mij verrast met prachtige uitspraken uit de Achterhoek. De mooiste zijn zeker een vermelding waard.

Het begon ooit met nusdurke. Mijn oma vertelde een verhaal over mijn oom die tijdens het schoorsteenvegen een nus tegenkwam. Ik keek even om mij heen om te zien of ik de enige was die totaal geen idee had waar ze het over had. “Een nus oma? Wat is dat?”. “Een nest” zei mijn vader. Ah ok, die kan ik begrijpen. Maar toen kwam het. “Eigenlijk wel grappig, het nusdurke heeft een nus gevonden.” Uhm, sorry? Ik dacht het net te begrijpen, maar waar hier op gedoeld werd kon ik niet plaatsen. Een nusdurke, zo werd mij uitgelegd, is de jongste van het gezin, een nakomertje.

De volgende gaat over het favoriete speelgoed van mijn vader van vroeger. Een pleerdupke. Jaha, alleen het woord is al heerlijk. Vooral als je het uitspreekt met een lekker lange é, plééérdupke. Dat past er zo goed bij. Een klappertje, voor in een klappertjes pistool. Fantastisch toch!

Een woord wat helaas aan het verdwijnen is uit onze wereld, maar nog net niet helemaal. Een kuierdroad. Zie je jezelf al zitten? Zwarte telefoon met een lange gekrulde draad eraan, lekker kuieren.

Pienekuttel is mooi in klank, de associatie, en de uiteindelijke betekenis. Een pienekuttel, een keutel die pijn doet, ja hoor dat is hem echt. Maar de betekenis maakt het nog mooier. Een pienekuttel is een gierigaard. Elke keer wanneer hij ergens voor moet betalen komt het eruit als een harde, pijnlijke keutel.

*excuus voor de mogelijk verkeerde spelling van deze Achterhoekse woorden, zelfs Google kent ze niet, dus heb ik een fonetische schrijfwijze aangehouden.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Categorie

Other Stories

Tags

, , , ,